درسنامه علوم دوم درس 1 : زنگ علوم

درس ۱ زنگ علوم : گردش در بوستان با دارا و سارا

در این درس یاد می‌گیریم:

• با حس‌های مناسب و به‌صورت ایمن مشاهده کنیم.
• به رنگ، شکل، صدا و ویژگی‌های چیزها دقّت کنیم.
• دیده‌ها و شنیده‌هایمان را بنویسیم یا نقاشی کنیم.
• با کمک یادداشت‌ها، یافته‌هایمان را برای دوستان تعریف کنیم.

ویژگی‌های این درس‌نامه

• آموزش داستانی و تصویری
• گفت‌وگوهای دارا و سارا
• فعالیت‌های کوتاه
• نکته‌های ایمنی
• ارتباط با درس‌های بعد

نام کاشف کوچک: آقای/خانم ………………………..دبستان……….
سایت علمی و آموزشی فرامعلم
faramoallem.com

درسنامه علوم دوم درس 1 : زنگ علوم

مشاهده در بوستان

دارا و سارا با آموزگار و دوستانشان به بوستان رفتند. آن‌ها دفترچه و مداد همراه داشتند تا چیزهای تازه‌ای یاد بگیرند.
دارا: «چه گل‌های قشنگی! فقط به آن‌ها نگاه کنیم؟»
سارا: «نه! با گوش‌هایمان هم می‌توانیم صدای پرنده‌ها را بشنویم.»

۱ مشاهده یعنی با دقّت بشناسیم

وقتی با دقّت از حس‌های خود برای شناختن چیزهای اطراف کمک می‌گیریم، مشاهده می‌کنیم. مشاهده فقط نگاه کردن نیست؛ گوش دادن و لمس کردن هم می‌تواند به شناخت ما کمک کند. برای هر چیز از حس‌های مناسب و بی‌خطر استفاده می‌کنیم.

۲ پنج حس ما

چشم؛ دیدن: رنگ گل، شکل برگ و حرکت مورچه را می‌بینیم.
گوش؛ شنیدن: صدای جیک‌جیک پرنده و خش‌خش برگ را می‌شنویم.
پوست؛ لمس کردن: نرمی یا زبری یک برگِ بی‌خطر را حس می‌کنیم.
بینی؛ بوییدن: بوی یک گلِ آشنا را با اجازه ی آموزگار حس می‌کنیم.
زبان؛ چشیدن: مزه ی یک خوراکی سالم، شسته و آشنا را می‌فهمیم.

کاشف مراقب باش! هر چیزی را لمس، بو یا مزه نمی‌کنیم. پیش از بوییدن یا چشیدن از آموزگار اجازه می‌گیریم. چیزهای ناشناخته را به دهان نمی‌بریم و به گیاهان خاردار و جانوران دست نمی‌زنیم.

۳ جزئیات را پیدا کنیم

دارا: «یک برگ دیدم!»
سارا: «چه رنگی بود؟ لبه‌هایش چه شکلی بود؟»

برای مشاهده ی دقیق، به رنگ، شکل، اندازه، تعداد، صدا و نرمی یا زبری توجّه می‌کنیم. ذرّه‌بین هم به دیدن چیزهای ریز کمک می‌کند.
نوبت تو: یک برگِ افتاده را با اجازه ی آموزگار بررسی کن. دو ویژگی آن را بگو. از کدام حس‌ها کمک گرفتی؟ آیا برای شناختن برگ باید آن را مزه کنی؟
دوست طبیعت باشیم: کنار گروه می‌مانیم، گل‌ها را نمی‌چینیم، لانه‌ها را خراب نمی‌کنیم و زباله نمی‌ریزیم. از زیبایی‌های آفرینش لذّت می‌بریم و شکرگزار خدای مهربان هستیم.
ثبت و گفت‌وگو درباره ی یافته‌ها

۴ یادداشت کنیم تا فراموش نکنیم

دارا: «همه‌چیز یادم می‌ماند!»
سارا: «شاید بعضی چیزها را فراموش کنیم. بیا همین حالا بنویسیم یا نقاشی کنیم.»
یادداشت به ما کمک می‌کند آنچه را مشاهده کرده‌ایم، درست به یاد بیاوریم و برای دیگران تعریف کنیم.

در دفترچه بنویس چه وقت و کجا بودی، چه چیزی دیدی یا شنیدی و با کدام حس آن را شناختی. اگر نوشتن سخت بود، نقاشی کن و از یک بزرگ‌تر کمک بگیر. با اجازه ی آموزگار می‌توانی از عکس یا ضبط صدا هم کمک بگیری.
نمونه ی یادداشت سارا: «امروز در بوستان، روی یک شاخه دو پرنده دیدم. صدای جیک‌جیک شنیدم.»

۵ دیده‌ها را با حدس قاطی نکنیم

«دو پرنده روی شاخه دیدم» یک مشاهده است؛ امّا «شاید آن‌ها گرسنه باشند» یک حدس است. برای فهمیدن درستی حدس، باید بیشتر بررسی کنیم. چیزی را که نمی‌دانیم، با اطمینان نمی‌گوییم.

۶ یافته‌هایمان را با هم در میان بگذاریم

دارا و سارا در کلاس دفترچه‌هایشان را باز کردند. هر کدام از روی نوشته‌ها و نقاشی‌هایش گزارش داد؛ یعنی گفت چه چیزی فهمیده است.

دارا: «من شکل برگ را کشیدم.»
سارا: «من صدای پرنده را هم یادداشت کردم!»
به حرف دوستانمان گوش می‌دهیم، یادداشت‌ها را مقایسه می‌کنیم و پرسش می‌پرسیم. شاید دوستم چیزی دیده باشد که من ندیده‌ام! اگر نوشته‌ها فرق داشت، دوباره با دقّت بررسی می‌کنیم.

مأموریت کوچک من

یک چیز بی‌خطر در کلاس یا حیاط انتخاب کن. دو ویژگی واقعی آن را بنویس یا نقاشی کن؛ سپس یادداشتت را برای یک دوست بخوان.

……………………………………………………………………………………….

از این درسنامه علوم دوم درس 1 تا درس‌های بعد

در درس «هوای سالم، آب سالم» به آب و هوای اطرافمان دقّت می‌کنیم. در درس‌های بعد هم تغییر سایه‌ها، صداها، رشد دانه‌ها و زندگی جانوران را بررسی می‌کنیم. مشاهده، یادداشت و گفت‌وگو همیشه به ما کمک می‌کنند.

توضیح معلم

فرصت دهید کودک با حس‌های مناسب مشاهده کند و به کمک نوشته یا نقاشی گزارش بدهد. پاسخ فعالیت‌ها می‌تواند شفاهی، نوشتاری یا تصویری باشد.

پایان درسنامه علوم دوم درس 1 : زنگ علوم