درسنامه علوم دوم درس 11: من رشد می كنم

درسنامه علوم دوم درس 11: من رشد می كنم

درس‌نامه ی علوم دوم دبستان  درس ۱۱ من رشد می‌کنم

با دارا و سارا، تغییرهای خودمان را بشناسیم

در این درس یاد می‌گیریم

• دوره‌های زندگی و نشانه‌های رشد خودمان را بشناسیم.
• قد و وزنمان را اندازه بگیریم و با گذشته مقایسه کنیم.
• از دندان‌های شیری و همیشگی مراقبت کنیم.
• غذاهای گوناگون بخوریم و قدر مراقبت خانواده را بدانیم.

ویژگی‌های این درس‌نامه

• تصاویر کودکانه و گفت‌وگوهای دارا و سارا
• جدول رشد
• مشاهده ی دندان‌ها
• دسته‌بندی خوراکی‌ها
• ارتباط با درس بعد

نام دانش‌آموز: آقای /خانم ……………………..دبستان ……..

سایت علمی و آموزشی فرامعلم/faramoallem.com

از نوزادی تا امروز من

دارا و سارا آلبوم عکس‌های خانواده را باز کردند.
دارا: «این نوزاد کوچولو من هستم؟ آن وقت نمی‌توانستم راه بروم!»
سارا: «حالا راه می‌روی، نقاشی می‌کشی و می‌نویسی. چقدر تغییر کرده‌ای!»

۱ زندگی ما دوره‌های گوناگون دارد

از وقتی به دنیا می‌آییم تا وقتی سالمند می‌شویم، بدن و توانایی‌های ما تغییر می‌کند. دوره‌های زندگی پس از تولد به ترتیب این‌ها هستند:
نوزادی، کودکی، نوجوانی، جوانی، میان‌سالی و سالمندی.
تو اکنون در دوره ی کودکی هستی. در دوره ی نوزادی برای غذا خوردن و جابه‌جا شدن به مراقبت زیادی نیاز داشتی. حالا کارهای بیشتری انجام می‌دهی و چیزهای تازه یاد می‌گیری. در هر دوره، نیازها و توانایی‌های ما فرق می‌کند.

۲ از کجا بفهمم رشد کرده‌ام

در سال‌های نوزادی و کودکی، بلندتر شدن قد، بیشتر شدن وزن و درآمدن و عوض شدن دندان‌ها از نشانه‌های رشد هستند. کوچک شدن لباس و کفشِ قدیمی هم به ما نشان می‌دهد بدنمان بزرگ‌تر شده است. یاد گرفتن حرف زدن، راه رفتن، لباس پوشیدن و نوشتن هم از تغییرهای توانایی ماست.

با خانواده، عکس یا فیلمِ گذشته‌ات را ببین. بپرس:

• چه زمانی اولین دندانم درآمد؟
• چه وقت راه رفتم و اولین کلمه‌ام را گفتم؟
• پاسخ‌ها را ثبت کن؛ زمان یاد گرفتن این کارها برای همه یکسان نیست.

قبلاً نمی‌توانستم: ……………….. حالا می‌توانم: ………………..

۳ اندازه‌های گذشته و امروز

از خانواده بخواه قد و وزن هنگام تولدت را از کارت مراقبت کودک پیدا کند. برای قدِ امروز، بدون کفش کنار دیوار صاف بایست؛ بزرگ‌تر با کمک کتاب و متر اندازه بگیرد. برای وزن، با کمک او روی ترازوی ثابت بایست. تاریخ و اندازه‌ها را بنویس؛ اگر اندازه ی قدیمی پیدا نشد، حدس نزن.
زمان اندازه‌گیری قد به سانتی‌متر وزن به کیلوگرم
هنگام تولد ……………. …………….
امروز؛ تاریخ: …….. ……………. …………….
چه چیزی تغییر کرده است؟ ………… .

چند ماه بعد دوباره اندازه بگیر. قد و وزن هم‌سن‌ها می‌تواند متفاوت باشد؛ بلندتر یا سنگین‌تر بودن، نشانه ی بهتر بودن نیست. هیچ‌کس را به خاطر اندازه ی بدنش مسخره نمی‌کنیم.

۴ چه کسانی از من مراقبت کرده‌اند

خانواده برای غذا، پاکیزگی، درمان، آرامش و یاد گرفتن ما زحمت می‌کشد. در درس «درون آشیانه‌ها» مراقبت جانوران از بچه‌ها را دیدیم؛ ما هم به مراقبت نیاز داریم. با یک تشکّر، نقاشی یا کمک کوچک و مناسبِ سنّمان، از کسانی که از ما مراقبت می‌کنند قدردانی کنیم.
بدن سالم برای رشد خوب

۵ دندان‌های من هم تغییر می‌کنند

دندان‌های نخستین ما «شیری» هستند و تعداد کامل آن‌ها ۲۰ تاست. از حدود شش‌سالگی، بعضی می‌افتند و دندان‌های «همیشگی» جایشان درمی‌آیند. زمان این تغییر یکسان نیست. بعضی دندان‌های همیشگی هم پشت دندان‌های شیری درمی‌آیند، بدون آنکه دندانی افتاده باشد.
دارا: «پس دندان شیری مهم نیست؟»
سارا: «چرا! برای جویدن، حرف زدن و نگه داشتن جای دندان تازه لازم است.»
با آینه ی تمیز و کمک بزرگ‌تر، دندان‌هایت را ببین. چند دندان شیری افتاده و چند دندان تازه جایشان درآمده؟ نوع دندانِ ناشناخته را از دندان‌پزشک بپرس. دندان لق را به زور نَکَن.

۶ چگونه از دندان‌ها مراقبت کنیم

صبح و شب، هر بار دو دقیقه، با مسواک نرم و خمیردندان فلورایددار مسواک بزن. با کمک بزرگ‌تر، بیرون، پشت و سطح جویدن دندان‌ها را آرام تمیز کن؛ خمیردندان را نخور. بین دندان‌ها را با نخ دندان و راهنمایی بزرگ‌تر تمیز کن. چیزهای سفت را با دندان نشکن. خوردن خوراکی شیرین را کمتر کن و برای معاینه ی منظم به دندان‌پزشک برو.

۷ غذای گوناگون برای رشد

بدن برای رشد به غذای کافی و گوناگون نیاز دارد؛ مثل نان، برنج، سبزی، میوه، حبوبات، تخم‌مرغ و لبنیات. شیر، ماست و پنیر به استحکام استخوان‌ها و دندان‌ها کمک می‌کنند. لبنیات پاکیزه و سالم بخور. بستنی معمولاً شکر و چربی زیادی دارد و جای همه ی لبنیات و غذاها را نمی‌گیرد.

بسیاری از خوراکی‌ها از گیاهان یا جانوران به دست می‌آیند. غذای ترکیبی می‌تواند هر دو منبع را داشته باشد. برای غذای امروزت هم جدولی مانند نمونه بساز.

خوراکی منبع گیاهی منبع جانوری
نان گندم —
شیر و پنیر — شیرِ جانور
نان و پنیر گندم شیرِ جانور

پیش از غذا دست‌ها را بشوی. با بزرگ‌تر، تاریخ مصرف و سالم بودن بسته ی خوراکی را بررسی کن و مواد غذایی را درست نگه دار. غذای تاریخ‌گذشته یا فاسد را نخور.

۸ کارهای روزانه ی من برای سلامتی

بازی و ورزش، خواب و استراحت کافی و پاکیزگی به سلامت ما کمک می‌کنند. به‌موقع بخواب، هر روز بازیِ پُرتحرّک داشته باش و آب سالم بنوش. برای سلامتی‌ات فردا چه کاری انجام می‌دهی؟

راه درس بعد
در درس «برای جشن آماده شویم» خوراکی‌های سالم و گوناگون انتخاب می‌کنیم و به پاکیزگی و تاریخ مصرف توجّه داریم. برای جشن چه میان‌وعده‌ای پیشنهاد می‌دهی؟