خرید PDF درسنامه علوم چهارم درس 13
۲۰,۰۰۰ تومانافزودن به سبد
خرید PDF درسنامه علوم چهارم تمامی درس ها
۱۹۵,۰۰۰ تومانافزودن به سبد
درسنامه علوم چهارم درس 13 : زیستگاه
درس نامه درس 13: زیستگاه
در این درس یاد میگیریم که 🌸 گیاهان انواع گوناگونی دارند، در جاهای مختلف رشد میکنند و هر کدام ویژگیهای خاصی دارند که به آنها کمک میکند در طبیعت زنده بمانند. 🌿
![]() |
![]() |
🌸 درسنامه درس 13:
🐾 درس ۱۳ علوم چهارم دبستان : زیستگاه
صبح زیبایی بود و آفتاب آرام روی بوستان میتابید.
دانشآموزان همراه آموزگارشان به گردش علمی رفته بودند.
خانم آموزگار گفت: «بچهها، به اطراف نگاه کنید. چه چیزهایی میبینید؟»

🌳 زهره با هیجان گفت: «چه گیاهان گوناگونی اینجا رشد کردهاند!»
🐦 محیا دستش را بالا گرفت و گفت: «گوش کنید! آواز پرندگان را میشنوید؟»
💚 یاسمن کمی جلوتر رفت و فریاد زد: «نگاه کنید! اینجا روی برگها یک ملخ نشسته!»
خانم آموزگار لبخند زد و پرسید:
«به نظرتان موجودات زنده چه ویژگیهایی دارند؟»
________________________________________
🌱 موجودات زنده و غیرزنده
بچهها شروع به گفتوگو کردند و با کمک آموزگار یاد گرفتند:
✅ موجودات زنده رشد میکنند،
✅ نفس میکشند،
✅ حرکت میکنند،
✅ غذا میخورند،
✅ و موجوداتی شبیه به خود را به وجود میآورند.
اما چیزهایی مثل آب، خاک، نور خورشید و سنگ، غیرزندهاند، چون رشد یا تنفس ندارند.
🌿 مثال:
درخت، ملخ و گنجشک → موجود زنده
خاک، هوا و نور → موجود غیرزنده
🔹 فعالیت پیشنهادی:
در حیاط مدرسه یا باغچه خانه، با دوستانت بگرد و فهرستی از موجودات زنده و غیرزنده بنویس.
سعی کن به هیچ موجود زندهای آسیب نرسانی! 🌼
________________________________________
🍽 زنجیره غذایی چیست؟
همهی موجودات زنده برای زنده ماندن به غذا نیاز دارند.
ولی همه غذای یکسانی نمیخورند!
🐄 جانورانی مثل گاو و خرگوش، فقط گیاه میخورند → گیاهخوار
🐯 جانورانی مثل شیر و گربه، گوشت میخورند → گوشتخوار
🐻 بعضی مثل خرس و انسان، هم گوشت میخورند و هم گیاه → همهچیزخوار

آموزگار روی تخته کشید:
🌿 برگ گیاه ← ملخ ← گنجشک 🐦

او گفت:
»به این ترتیب که یک موجود، غذای موجود دیگر میشود، زنجیره غذایی میگویند«.
هر زنجیره از گیاه آغاز میشود، چون گیاهان با نور خورشید غذای خود را میسازند. ☀️
________________________________________
🦊 شبکه غذایی
در طبیعت، فقط یک زنجیره غذایی وجود ندارد!
گاهی چند زنجیره به هم وصل میشوند و شبکه غذایی را میسازند.
مثلاً گنجشک ممکن است از دانه، کرم یا حشره تغذیه کند،
و خودش هم غذای جانورانی مثل مار یا شاهین باشد.

اگر یکی از این جانوران از بین برود، بقیه باید غذای خود را از راه دیگری پیدا کنند.
💭 فکر کن:
اگر همهی موشها از بین بروند، چه اتفاقی برای شاهینها و مارها میافتد؟
آیا میتوانند زنده بمانند؟ چرا؟
این تمرین به ما نشان میدهد که در طبیعت، همهی موجودات زنده به هم وابستهاند. 🌍
________________________________________
🌎 زیستگاه یعنی چه؟
بعد از بازی در بوستان، آموزگار گفت:
«بچهها، هر موجود زنده در جایی زندگی میکند که برایش مناسب باشد.
به این محل زندگی، زیستگاه میگوییم.»

🌱 زیستگاه یعنی جایی که جاندار میتواند غذا بخورد، نفس بکشد، رشد کند و تولید مثل کند.
برای نمونه:
زیستگاه کرم خاکی ← خاک مرطوب باغچه است.
زیستگاه ماهی ← رودخانه یا دریاست.
زیستگاه ببر ← جنگلهای انبوه.
زیستگاه عقاب ← کوهستانهای بلند.

حتی گلدان کوچک خانهی تو هم، زیستگاه یک گیاه است! 🌼

💧 اگر محیط زندگی جاندار خیلی خشک یا خیلی مرطوب شود، دیگر نمیتواند زنده بماند.
پس هر جاندار، زیستگاه مخصوص خودش را دارد.
💧 اگر محیط زندگی جاندار خیلی خشک یا خیلی مرطوب شود، دیگر نمیتواند زنده بماند.
پس هر جاندار، زیستگاه مخصوص خودش را دارد.
________________________________________
🌿 مراقبت از زیستگاهها

آموزگار پرسید:
«آیا انسانها همیشه از زیستگاهها مراقبت میکنند؟»
بچهها با ناراحتی گفتند:
«نه! گاهی با ساختن کارخانه، جاده یا انداختن زباله، خانهی جانوران را خراب میکنیم!»
ما باید یاد بگیریم با طبیعت مهربان باشیم. 💚

✅ من وقتی به جنگل میروم، آتش را خاموش میکنم.
✅ شاخهها را نمیشکنم و گلها را نمیچینم.
✅ جانوران را در قفس نگه نمیدارم.
✅ در برنامههای پاکسازی طبیعت شرکت میکنم.
🌍 اگر همه با هم از زیستگاهها محافظت کنیم،
گیاهان و جانوران زیادی میتوانند در کنار ما زندگی کنند و زمین همیشه سبز و زنده بماند.

________________________________________
💡 نتیجهگیری
در این درس یاد گرفتیم که:
موجودات زنده با غیرزنده فرق دارند چون رشد میکنند، نفس میکشند و تولیدمثل دارند.
در طبیعت، موجودات زنده از هم تغذیه میکنند و زنجیره و شبکه غذایی را میسازند.
هر جاندار در زیستگاه مخصوص خود زندگی میکند.
ما انسانها باید از زیستگاهها مراقبت کنیم تا زمین خانهی امنی برای همهی موجودات بماند. 🌳🌻________________________________________






دیدگاه خود را بنویسید